Yuqumli Sariqlik Nima?

Yuqumli sariqlik — bu A, B, C, D, E va G gepatit viruslari tomonidan keltiriladigan kasallik bo‘lib, jigar faoliyatini buzadi va sariqlik bilan namoyon bo‘ladi. Eng ko‘p uchraydigan turlari gepatit A, B va C hisoblanadi.

Kasallik Qanday Yuqadi?

• Gepatit A virusining fekal-oral yo‘li bilan yuqishi ifloslangan suv (dengiz yoki ichimlik suvi), oziq-ovqat, siydik va tupurik orqali sodir bo‘ladi.

• Gepatit B va C viruslari esa qon, qon mahsulotlari, jinsiy aloqa hamda dezinfeksiya qilinmagan ustara, qaychi va tibbiy asboblar orqali yuqadi. Bu holat parenteral yuqish yo‘li deb ataladi.

Kasallikni Qanday Aniqlash va Oldini Olish Mumkin?

• Gepatit A virusining tashuvchilik holati mavjud emas. Kasallikning borligini Elisa testi orqali Anti-HAV IgG antikorlarini aniqlash orqali bilish mumkin.

• Gepatit B va C esa tashuvchilik holatiga ega. Shu sababli Elisa testi yordamida Anti-HBs, HBsAg, Anti-HBc IgM, Anti-HCV kabi markerlar shifokor tomonidan tekshirilishi kerak.

Emlash va Immunitet

• Gepatit A va B kasalligidan himoyalanish uchun emlanish zarur. Shaxsning tashuvchilik holati yoki ilgari kasallikni boshidan kechirganligi aniqlangandan keyin gepatit A va B vaksinasi belgilangan rejimga muvofiq qo‘llanadi va umrbo‘yi immunitetni shakllantiradi.

• Gepatit C virusiga qarshi vaktsina mavjud emas. Himoyalanish uchun shubhali jinsiy munosabatlardan saqlanish, shaxsiy gigienaga rioya qilish, shuningdek qon va qon mahsulotlarining tahlil qilinganligiga ishonch hosil qilish zarur.

Kimlarga Gepatit Vaksinasi Qo‘llanmaydi?

• Gepatit A bilan kasallangan yoki ilgari bu kasallikni boshidan kechirgan shaxslar vaksina olmasligi kerak. Vaksinani olishdan oldin Anti-HAV IgM va Anti-HAV IgG testlari bajarilishi lozim. Har ikkala test natijasi manfiy bo‘lsa, emlash mumkin.

• Gepatit B tashuvchilik holatiga ega bo‘lgani uchun, emlashdan oldin HBsAg, Anti-HBs, Anti-HBc testlario‘tkazilishi lozim. Agar uchala test natijasi manfiy bo‘lsa, gepatit B vaksinasini olish mumkin.