Ijtimoiy Muloqot Orqali Yuqumli Kasalliklarning Tarqalishi
Odamlar jamoalarda yashash va ijtimoiy munosabatlar o‘rnatishni boshlaganlarida, mikroorganizmlarning bir-biriga o‘tishi muqarrar bo‘ldi.
Yaqin ijtimoiy aloqalar, jumladan o‘pish va qo‘l berish, tomchi infektsiyalarni tarqatishi mumkin. Shuningdek, tomoq va burun sekretsiyalarining o‘pish jarayonida uzatilishi sababli tizimli kasalliklar ham rivojlanishi mumkin.
Tomchi yo‘li bilan yuqadigan kasalliklar yo‘taldan, aksirishdan havoga infektsion agentlar tarqalishi va hassas shaxslarning nafas yo‘llariga yetib borishi natijasida rivojlanadi.
O‘pish va Tomchi (Nafas yo‘li) Orqali Ko‘p Uchraydigan Kasalliklar:
-
Oddiy shamollash,
-
Gripp,
-
SARS (Og‘ir O‘tkir Nafas Yetishmovchiligi Sindromi),
-
Pnevmoniya,
-
A guruh beta-gemolitik streptokokk infektsiyalari,
-
Bolalar kasalliklari (qizamiq, chakak, suvchechak, bo‘g‘ma, difteriya),
-
Meningit,
-
Yuqumli mononukleoz (O‘pish kasalligi),
-
Sil,
-
Gerpes (labda uchuq).
Ko‘pchilik Hepatit B, Hepatit C va OIV kasalliklari tukrukda bo‘lishi mumkin, lekin juda past konsentratsiyada bo‘lgani uchun o‘pish orqali yuqmaydi. Travmatik bo‘lmagan, ya’ni qonga tegish aloqasi bo‘lmagan o‘pishlar, ijtimoiy o‘pishlar va qo‘l berish bu kasalliklarni tarqatmaydi.
Ko‘plab infeksion agentlar tomoq va burun orqali kirishini, va qisqa yoki uzoq ko‘payish jarayonidan o‘tishinihisobga olsak, o‘pish va yaqin ijtimoiy aloqalar kasalliklarning tarqalishida muhim rol o‘ynaydi.
Shu sababli, ayniqsa qish oylarida, infeksiya simptomlariga ega bo‘lgan odamlar bilan o‘pishish va yaqin ijtimoiy aloqadan qochish tavsiya etiladi. Shuningdek, yurak kasalligi bor bemorlar, yosh chaqaloqlar, immuniteti zaif onkologiya bemorlari va muhim operatsiyani boshidan o‘tkazgan shaxslar tiklanish davrida ijtimoiy muloqotni cheklashlari kerak.